16-07-2016 09:56 | Door: Erik Verheggen

Familiebedrijf Brabantia maakt onder meer afvalbakken en strijktafels. Doelstelling is 100 procent recyclebaarheid in 2020 en 100 procent gebruik van gerecycled materiaal in 2030. “Om daar te komen, is inzicht in wat er allemaal in onze producten zit de basis”, vertelt Jolanda Wijers, bij Brabantia verantwoordelijk voor duurzaamheid.


Circle Economy, MVO Nederland, Accenture en DuurzaamBedrijfsleven Media organiseren dit jaar voor het eerst het nationale onderzoek Circular Economy Index. Dit interview is onderdeel van het rapport 'From rhetoric to reality, The Circular Economy Index of Dutch businesses'. Andere geïnterviewden zijn Philips LightingHP, Landal GreenParks en Van Gansewinkel en ProRail en Royal HaskoningDHV.


Duurzaamheid zit er al heel lang in bij het bedrijf, dat in 1919 zijn oorsprong vond in het Brabantse Waalre, net onder Eindhoven. “Vijfentwintig jaar geleden maakten we al producten van gemalen kunststofafval en de stalen hoekjes die overbleven van produceren van ronde producten uit een vierkante plaat.”

Duurzaamheidsstrategie

De vierde generatie staat sinds 2012 aan het hoofd van het familiebedrijf. Maar het kwaliteitsidee zit er bij Brabantia al lang in. “Vroeger moest alles vooral heel lang meegaan”, vertelt Wijers. “Nu moet het mooi zijn en duurzaam. In de nieuwe duurzaamheidsstrategie moet de gebruiker ook met een gerust hart afscheid kunnen nemen van zijn Brabantia-producten. We moeten af van de oubolligheid.”

"In de nieuwe duurzaamheidsstrategie moet de gebruiker ook met een gerust hart afscheid kunnen nemen van zijn Brabantia-producten. We moeten af van de oubolligheid"

Brabantia heeft fabrieken in België, Letland en China. De afvalbakken komen vooral uit België, de strijktafels en droogmolens uit Letland. Ook in China worden deze grotere producten gefabriceerd, net als de meeste kleinere keukenproducten, zoals kaasschaven en blikopeners.

De productontwikkeling vindt echter nog in Brabant plaats. Wijers laat een voorbeeld van een Sustainability Scan zien met alle materialen die in het product zijn toegepast. Ook de milieubelasting door het productieproces en de logistiek wordt meegewogen. “We weten van alle nieuwste producten, al voordat ze geproduceerd zijn, wat de footprint is”, zegt Wijers. “Daar sturen we al op bij het ontwerp.”

Recyclebaar

Die focus op de cijfers is soms een hele toer, vooral bij complexe producten. “Strijkplanken hebben bijvoorbeeld wel vijftig verschillende onderdelen van verschillende soorten plastic, metaal, textiel en coatings.” Het bedrijf werkt dan ook nauw samen met leveranciers om de cijfers boven water te krijgen. Zelfs de kleinste onderdelen worden onder de loep genomen. “We willen bijvoorbeeld geen ongewenste coatings binnenhalen als je de schroefjes bij een andere leverancier inkoopt. De leveranciers moeten dus de samenstelling van hun producten prijsgeven.”

Veel producten van het bedrijf zijn al meer dan 98 procent recyclebaar, bijvoorbeeld de metalen prullenbakken. Die bestaan uit een stalen cilinder met een polypropyleen binnen-emmer, ring en bodem. Een aantal kunststof onderdelen wordt al volledig gemaakt van gerecycled materiaal. Het levert Brabantia voor meer dan 100 producten een bronzen Cradle-to-Cradle (C2C)-certificaat op.

Uiteindelijk moeten de inspanningen van Brabantia leiden tot 100 procent recycling. “Aan de voorkant overleggen we met leveranciers van materialen en onderdelen”, zegt Wijers. Maar ook aan de achterkant van de keten zijn we aan de slag gegaan met verwerkers.”

Design for disassembly

Brabantia heeft inmiddels bij recycler Coolrec en een aantal plasticverwerkers zijn licht opgestoken om te zien hoe onze producten het beste gerecycled kunnen worden. Dat leidde tot verrassende uitkomsten. “Je zou zeggen dat schroeven beter is dan lijmen. Dat is immers de gedachte van design for disassembly”, zegt ze. “Maar een afvalbak gaat bij de recycler door de shredder. Schroefjes springen dan alle kanten op en de hele installatie kan vastlopen. De les is dat je niet koste wat kost zo moet ontwerpen dat alles gedemonteerd kan worden.”

Ook het gebruik van bio-composteerbare kunststoffen levert in de praktijk nog problemen op, merkt Wijers op. “Het wordt aan de ene kant gestimuleerd door de overheid. We hebben composteerbare plastic Biozakken. Maar de meeste verwerkers van gft-afval willen deze er niet in hebben, omdat de machines dan kunnen vastlopen en ze minder snel kunnen draaien. Het is opmerkelijk dat al die duurzame plastics dan in het restafval komen. Ze kunnen namelijk ook niet bij het plastic afval, omdat ze de gewone kunststof recycling schaden.”

Het bedrijf zet zijn producten af in een groot deel van de wereld. De recyclinginfrastructuur in sommige delen van de wereld vormt een belangrijke uitdaging voor de duurzame ambities van Brabantia. “We hebben er helaas weinig invloed op als in andere landen nog alles wordt gestort. Maar we proberen wel een duurzame verwerking te promoten. Zo krijgen we binnenkort een aantal journalisten uit Taiwan op bezoek die we uitleg geven over C2C.“

Retailers

In Nederland en andere West-Europese landen zet het concern in op inzameling via milieustraten. “We hebben ook proeven gedaan met eigen inzameling via Blokker en Marskramer”, vertelt Wijers. “Mensen kregen bij een nieuwe bak korting als ze een oude inleverden. Dat werd ons echter niet in dank afgenomen door de retailers. Die moesten een inzamelbak plaatsen, zeker in de grote steden is dat een lastig verhaal.

"Wij doen niet aan greenwashing maar zoeken wel naar wegen om het verhaal duidelijk naar buiten te brengen"

Dit soort initiatieven hebben ook een educatieve functie voor Brabantia. Het bedrijf loopt echter nog niet te koop met zijn prestaties, ook al zijn er nu al tientallen C2C-gecertificeerde producten. “Duurzaamheid is een speerpunt in onze strategie”, zegt Wijers. “Maar we hebben het tot nu toe nog niet echt als marketingtool gebruikt. Wij doen niet aan greenwashing maar zoeken wel naar wegen om het verhaal duidelijk naar buiten te brengen. Concurrenten zijn minder bescheiden en gebruiken duurzaamheid wel in toenemende mate in hun marketinguitingen.”

Milieubelasting

Een aantal klanten van Brabantia, bijvoorbeeld de grote warenhuizen, stelt wel duurzaamheidseisen aan het bedrijf als leverancier, maar die zijn meer gerelateerd aan veilige werkomstandigheden bij de productie en minder op gebied van de milieubelasting van de producten. Wijers: “Als we ernaar vragen vindt men het wel belangrijk, maar het mag meestal niet ten koste gaan van een hogere prijs”.

De doelstelling van 100 procent hergebruik noemt Wijers ambitieus . “Maar het gaat er vooral om dat we een goede stip op de horizon zetten en alles doen wat haalbaar is”, vertelt ze. “Circulaire economie en C2C zijn een integraal onderdeel geworden van de productontwikkeling. Al bij het eerste idee praten we over de materialen. In plaats van eerst ontwerpen en dan de materialen erbij zoeken.”

Foto's: Brabantia (Cropped by DuurzaamBedrijfsleven)