08-07-2014 12:04 | Door: Willemien Groot

Ondanks de financiële crisis bouwt Nederland nog steeds schulden op. Zowel in economische als ecologische zin leeft de samenleving op de pof.

Dat stelt het rapport `Een schuldbewust land’ van het Sustainable Finance Lab (SFL). Het SFL-initiatief van onder meer econoom en voormalig Rabobank-topman Herman Wijffels, aardwetenschapper Klaas van Egmond en CEO Peter Blom van Triodos Bank liet de schuldenstaat van Nederland onderzoeken. In hun conclusies schuwen ze de politieke gevoeligheden niet. We hebben sinds de financiële crisis van 2008 meer schulden opgebouwd, en de aanpak schiet tekort.

De CO2-uitstoot is per Nederlander de hoogste van de ons omringende landen en stijgt nog altijd. De huizenmarkt zorgt samen met het ingezakte pensioenstelsel voor financiële ongelijkheid, waarvan vooral de jongere generatie de dupe is. Veel Nederlands vermogen verdwijnt in beleggingen op internationale markten. Die economische en ecologische situatie maakt Nederland kwetsbaar. Zowel voor een stijgende rente, als voor mogelijke internationale afspraken voor emissie-reductie.

 

Koerswijziging

 

Terwijl CO2-reductie nog de meeste aandacht krijgt, blijven andere duurzame ontwikkelingen zoals de circulaire economie onderbelicht. Er bestaat zelfs weerzin tegen belastingmaatregelen die de economie verduurzamen. Terwijl die de integratie van financiële, sociale en economische afwegingen juist bevorderen. Nederland zou die middelen vaker moeten inzetten, zeggen de onderzoekers.

Het rapport stelt vijf ‘koerswijzigingen’ voor:

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

  1. Private schuldenverlaging. Het pensioenstelsel moet volgens de onderzoekers volledig op de schop, zodat pensioengeld vrijkomt om hypotheekschuld af te lossen.
  2. Activeer vermogens. Duurzame economische investeringen en lagere lasten op arbeid moeten de teruggelopen binnenlandse vraag opkrikken.
  3. Vergroen het belastingsysteem. Het rapport ziet een belangrijke rol voor de overheid voor het beprijzen van externaliteiten, de kosten die niet in producten inbegrepen zitten. Het Planbureau voor de Leefomgeving gaf hier recentelijk ook advies over.
  4. Stabiliseer de financiële sector. Als voorbeeld noemt het rapport een limiet op de hypotheek ten opzichte van de waarde van een woning.
  5. Verbreed het begrip ‘welvaart’. Het bruto binnenlands product zegt niet alles over hoe een land ervoor staat. Een balans voor nog beschikbare natuurlijke hulpbronnen en de ecologische schade die economische activiteit veroorzaakt is daarom een belangrijk aandachtspunt.

 

Het Sustainable Finance Lab hoopt dat het rapport een discussie op gang brengt over een nieuwe koers voor de Nederlandse economie.

Meer over de werkelijke prijs van een product in dit filmpje van 4 minuten:

 

Bron: Sustainable Finance Lab | Foto: Sustainable Finance Lab