18-09-2020 14:57 | Door: Marc Seijlhouwer

Ondanks plannen zoals het Plastic Pact en goede voornemens van bedrijven produceert de wereld nog steeds meer plastic dan het opruimt of recycled. Alleen met een internationale, strenge samenwerking kan de hoeveelheid plastic de komende decennia teruggedrongen worden.

Dat blijkt uit een nieuwe studie, die verscheen in het tijdschrift Science. Onderzoekers bekeken verschillende scenario's voor de ontwikkeling van plastic in de komende jaren. In het beste geval is de hoeveelheid plastic in het milieu in 2040 40 procent lager dan in 2016. In dat geval is de hoeveelheid plastic ook 78 procent lager dan als we niks doen.

World Cleanup Day

Toch stemt de studie niet hoopvol. De afgelopen jaren is er veel aandacht voor plasticafval. Denk aan de Ocean Cleanup, World Cleanup Day (die morgen, 19 september, plaatsvindt) en het Plastic Pact dat Nederland en Europa sloten. In dat Pact staat onder andere een verbod op wegwerpplastic. Ook afvalverwerkers vinden steeds meer winstgevende manieren om plastic te recyclen. En toch lijkt de hoeveelheid plastic in het milieu toe te nemen; alle goede initatieven zijn samen niet genoeg om de gigantische stroom van nieuwe plasticproductie het hoofd te bieden.

Lees ook: Dit plastic kan je oneindig vaak recyclen

De onderzoekers keken naar vijf verschillende scenario's, waarin een paar van acht mogelijke maatregelen uitgevoerd werden. Dit zijn maatregelen rond het 'reduce, reuse, recycle'-mantra dat veel bedrijven hanteren. Denk aan het vervangen van plastic door niet-fossiele alternatieven, het beter inzamelen van plastic afval en hoogwaardig hergebruik.

Groeiende welvaart

Als we wereldwijd niets doen, in het 'business-as-usual'-scenario, zal er over twintig jaar 2,6 keer zoveel plastic in de oceanen ronddrijven. De plasticvervuiling op land wordt zelfs 2,8 keer groter. Dat komt doordat de wereldbevolking en mondiale welvaart blijven groeien waardoor de vraag naar plasticproducten toeneemt. Dat is echter een te pessimistisch scenario; er lopen op dit moment immers al veel initiatieven tegen plastic. Toch daalt met de huidige plasticregels de hoeveelheid plastic in het milieu maar met een paar procent (6,6). Daarom concluderen de onderzoekers dat er meer moet gebeuren om plasticgebruik tegen te gaan.

In het ideale geval wordt er minder plastic geproduceerd, plastic vervangen door milieuvriendelijke alternatieve materialen, en minder plastic gebruikt. Ook wordt het weinige plastic dat we gebruiken perfect ingezameld en hergebruikt. Ook moet er massaal plastic worden opgeruimd, ook in zee. In dat scenario is de plasticproductie in 2040 hetzelfde als in 2016, ondanks de groeiende vraag. De hoeveelheid plasticafval die dan in het milieu terechtkomt is 80 procent lager dan in het scenario waar we niks doen.

Recycling in China en Indonesië

Dat scenario vraagt echter wel om vergaande veranderingen in het systeem, waarschuwen de onderzoekers. Zo moet er een afvalverzamelsysteem komen voor miljoenen huishoudens in middeninkomenslanden (zoals China of Indonesië), om het plastic in te zamelen en te recyclen. Ook moet er in rap tempo geïnnoveerd worden, zodat er betere alternatieven voor plastic komen die ook nog eens betaalbaar zijn.

Dit alles lukt alleen als er internationale afspraken en standaarden komen voor het verminderen en recyclen van plastic. De onderzoekers raden wereldleiders en bedrijven dan ook aan om daar nu over te praten, zodat er de komende jaren werk van wordt gemaakt.

Lees ook: Met deze innovaties ruimen we de plastic soep op

Bron: Science | Beeld: Adobe Stock