29-10-2020 12:27 | Door: Eva Segaar

Om ervoor te zorgen dat ons plasticafval gerecycled wordt en niet op een afvalberg in Turkije belandt, moeten de Europese regels worden aangescherpt, vindt staatssecretaris Stientje van Veldhoven (D66). Ze wil graag bedrijven in Europa verplichten hun plastic van gerecycled materiaal te maken.

Uit onderzoek van NRC en journalistencollectief Lighthouse Reports bleek vorige week dat ons afval, verpakkingen van geraspte kaas en drop van Klene, op een stortplaats in Turkije belandt. Kennelijk zijn er mazen in de wet of in het systeem waardoor dit mogelijk is.

Plastic hoort niet in het milieu

Staatssecretaris Van Veldhoven vindt dat zeer onwenselijk: plastic hoort niet in het milieu. De staatssecretaris wil onder andere de plasticsoep tegengaan en vindt dat we minder plastic moeten gebruiken. Zo zouden producenten verpakking moeten ontwerpen die zoveel mogelijk zijn te recyclen en hergebruiken. Daar zet dit kabinet op in, laat haar woordvoerder in een reactie weten.

Maar Nederland kan het niet alleen. Volgens Van Veldhoven moeten bedrijven in heel Europa worden verplicht hun plastic van gerecycled materiaal te maken. “Dan weet de sector dat het loont om te investeren in recyclingcapaciteit. Als er een markt is voor recyclebaar plastic is de kans veel kleiner dat het in Turkije illegaal ergens in de berm belandt,” zegt ze tegen NRC.

Lees ook: Het gaat niet goed met plasticrecycling. Hoe kan het anders?

Europees Plastic Pact 

Er werd al een stap in de goede richting gezet: in maart ondertekenden 13 landen en 66 bedrijven het Europees Plastic Pact in Brussel. Daarin is de ambitie opgenomen dat al het dagelijks plastic recyclebaar moet zijn of hergebruikt moet kunnen worden. Verder moeten de ondertekenaars onnodig plasticgebruik en plastic uit aardolie met ten minste 20 procent terugdringen. Ook moet de huidige inzamelings-, sorterings- en recyclingcapaciteit met ten minste 25 procent worden verbeterd, en is het streven om ten minste 30 procent gerecycled plastic in nieuwe verpakkingen te gebruiken. Het ondertekenen gebeurde vrijwillig, ieder jaar wordt wel gemonitord hoe ver de deelnemers zijn, maar er volgen geen straffen als de initiatiefnemers het doel niet hebben behaald.

Sinds 2015 wordt huishoudelijk plasticafval gescheiden, door de gemeenten ingezameld en door recyclebedrijven gerecycled. Vanuit een fonds, gefinancierd door bedrijven die plastic op de markt brengen, wordt iedereen in de recycling betaald. Maar vanuit de afvalsector wordt gezegd dat er geen goede afzetmarkt is voor gerecycled plastic. De prijs van papier en olie zijn nu laag, dus het is goedkoper om plastic van nieuwe olie te maken. En er is teveel plastic dat nauwelijks te recyclen is.

Lees ook: Renewi: "De businesscase voor duurzaamheid is er bijna altijd"

Gewogen op gerecycled in plaats van ingezameld plastic

In 2019 zijn de tarieven voor bedrijven die plastic op de markt brengen hoger geworden: bedrijven die makkelijk recyclebaar plastic gebruiken hoeven 40% minder af te dragen aan het afvalfonds verpakkingen. Verder heeft de staatssecretaris aangekondigd dat we per 2021 meten wat er daadwerkelijk gerecycled wordt in plaats van wat er gescheiden is ingezameld is.

Ook wil Van Veldhoven graag het andere afval dat niet van huishoudens afkomstig is gaan reguleren. Zoals bedrijfsafval, afval van scholen en ziekenhuizen. Dat afval wordt dan ook niet gescheiden. De staatssecretaris is bezig om producenten ook verantwoordelijk te maken voor alle andere afvalstromen, die wet moet in 2023 ingaan. 

Lees ook: Unilever goed op weg om plasticgebruik in 2025 te halveren

Beeld: Unsplash