07-09-2020 11:28 | Door: Marc Seijlhouwer

Een Groeifonds van 20 miljard euro moet de Nederlandse welvaart structureel vergroten. Bedrijven en overheden kunnen geld uit het fonds aanvragen als zij het verdienvermogen in Nederland groter kunnen maken. Een onafhankelijke commissie beoordeelt de ideeën.

In een persconferentie onthulden ministers Wopke Hoekste en Eric Wiebes de details van het groeifonds. Specifiek werd het niet; de opzet is expres breed. Hoekstra noemde onder andere kunstmatige intelligentie, robotica en technologie. Ook investeringen in allerlei soorten infrastructuur, van wegen tot digitale innovaties en energie, horen bij de scope van het fonds.

Wetenschap en bedrijfsleven

De commissie die de aanvragen toetst bestaat uit mensen uit de wetenschap en het bedrijfsleven. Onder andere Marieke Blom (hoofdeconoom ING), wetenschapper Robbert Dijkgraaf, voormalig DSM-topman Feike Sybesma, oud-minister Jeroen Dijsselbloem en Constantijn van Oranje (vanwege zijn kennis over startups) zitten erin. Het kabinet wil zich niet bemoeien met die beoordeling. “De commissie bekijkt objectief welke projecten goed genoeg zijn”.

Het moet specifiek om projecten gaan die niet direct hun geld terugverdienen, maar wel de algemene welvaart verhogen. Dat is nodig, omdat volgens Wiebes de verzorgingsstaat te veel gaat kosten. “We hebben nu een concurrerende economie. Maar als we niks doen om het verdienvermogen te vergroten, gaat een groter deel van ons geld naar de collectieve voorzieningen. Dan plukken volgende generaties niet de vruchten van hun eigen werk. Dus moet de welvaart omhoog, maar niet zoals we dat vroeger deden; we willen duurzaam groeien. Vandaar dit fonds.”

100 miljard euro

De komende vijf jaar is er 20 miljard euro beschikbaar. Het kabinet hoopt de eerste plannen, die nu al klaarliggen bij bedrijven, nog in deze kabinetsperiode te honoreren. Aanvankelijk wilde het kabinet in een klap 100  miljard reserveren voor een periode van 20 jaar. Maar de huidige economische situatie is te onzeker om zulke investeringen te doen, zei Hoekstra op de persconferentie.

Waterstof

Voorlopig is het gissen waar het geld heen zal gaan. ‘Waterstofprofessor’ Ad van Wijk liet vrijdag in een podcast van Duurzaambedrijfsleven weten dat er in ieder geval honderden miljoenen naar waterstof gaan. Dit lijkt inderdaad waarschijnlijk, aangezien het kabinet al eerder de ambitie voor een waterstofeconomie uitsprak. Waterstof kan een nieuwe industrie worden, die de gasindustrie vervangt. En er is een heleboel onderzoek en innovatie nodig om waterstof winstgevend te maken.

Wat wel opviel is dat klimaat niet de belangrijkste focus is voor het groeifonds. Het hoofddoel is de welvaart en het verdienvermogen vergroten. Elke innovatie is daarbij welkom, ook als deze niet direct bijdraagt aan het tegengaan van klimaatverandering. Vandaar dat Hoekstra ook dingen als AI en robotica noemde als belangrijke sectoren die het groeifonds kan stimuleren.

Bron: Rijksoverheid | Beeld: Rijksoverheid