17-09-2020 12:00 | Door: Paul van Liempt

Goed nieuws van het CPB op Prinsjesdag, dat naar goed gebruik door het RTL Nieuws voortijdig naar buiten is gebracht. De werkloosheid stijgt minder snel dan verwacht. De koopkracht stijgt met 0.8 procent en de economie groeit met 3,5 procent.

Het CPB haast zich eraan toe te voegen dat de positieve cijfers grotendeels te danken zijn aan het derde steunpakket voor bedrijven en houdt een enorme slag om de arm. Of wij het nog niet wisten: "Met een nieuwe lockdown kunnen de cijfers heel anders uitvallen."

Als het CPB zich in deze ongewisse tijden aan een voorspelling waagt, durf ik het ook. Opgeteld bij de riante peilingen zijn de berekeningen van het Centraal Plan Bureau goud waard voor Mark Rutte. De rode loper wordt uitgelegd voor het kabinet Rutte IV, bestaande uit het motorblok VVD-CDA-D66, afhankelijk van de verkiezingsuitslag aangevuld met de PvdA.

Coronashows op NPO1

Vanuit de gerieflijke plek van z'n luie stoel kon hij alvast de eerste schermutselingen gadeslaan. Van het CDA heeft hij na de absurdistische interne partijstrijd weinig meer te duchten. En de verhouding met Hugo de Jonge was al een ongelijke, we waren er telkens met miljoenen getuige van in de Coronashows op NPO1. De Jonge zal zich alleen nog als een kwispelend hondje naar de luimen van zijn baas mogen schikken in het nieuwe kabinet.

Dat Sigrid Kaag de eerste vrouwelijke premier wil worden laat hem warm noch koud. Hij weet dat het zijn tijd wel zal duren, mocht het er sowieso van komen. In Buitenhof toonde ze zich een zeer geschikte kandidaat voor haar keurige hoogopgeleide achterban, maar niet als leider van een volkspartij die een serieuze greep naar de macht kan doen. Daar ademde ze te veel morele superioriteit voor uit, hoezeer ze ook haar best deed die te onderdrukken.

Van gatendichter naar visionair

Maar de grootste troef die Rutte in de mouw heeft, is een huzarenstukje waarin niet veel leiders hem voorgingen. In een tijd die vraagt om leiders met een visie (zie de pogingen van Kaag en Klaas Knot die een Europees vergezicht schetsen), leek hij als handige gatendichter aan zijn laatste kunstje bezig. Want hoe goed je ook bent, je moet wel passen in je tijd.

Natuurlijk, hij heeft al veel onwaarschijnlijke tournures gemaakt, maar dat hij zich straks heel geloofwaardig gaat profileren als visionair leider, precies nu de tijd daar rijp voor is, is zijn klap op de vuurpijl.

Europese bekeerling Rutte waakt over klimaat

Hoe het hem lukt? Door geestdriftig te verwijzen naar het echte verhaal over Europa, waar hij eerder over de grens doorwrochte lezingen over hield. Bij ons aan het oog onttrokken, omdat te veel aandacht hiervoor hem destijds electoraal niet uitkwam in eigen land. Maar hij kan ze zo uit z'n la opdiepen en er goede sier mee maken, nu het hem uitkomt. In Straatsburg (juni 2018) noemde hij zichzelf een Europese bekeerling. Europa moet over alles gaan, niet alleen over munt en markt, ook over veiligheid en klimaat, vond hij.

Een bevestiging van zijn uitvoerige pro-Europese lezing drie maanden eerder in 2018 in Berlijn. En voor wie nog mocht twijfelen deed hij het in februari 2019 dunnetjes over tijdens de Churchill-lezing in Zürich: De Europese Unie moet veel meer één vuist maken, zei hij daar. Na, of halverwege Rutte IV, volgt hij Charles Michel op als voorzitter van de Europese Raad. Een kansrijker voorspelling dan die van het CPB.