03-12-2019 14:18 | Door: Marc Seijlhouwer

Vier bedrijven in de Rotterdamse haven gaan voorbereidingen treffen voor CO2-opslag. Als de plannen doorgaan kan er in 2023 CO2 uit de haven opgeslagen worden in een oud gasveld in de Noordzee.

ExxonMobil, Shell, Air Liquide en Air Products hebben aangekondigd de afvang van CO2 bij hun fabrieken voor te bereiden. In de nabije toekomst nemen ze een beslissing over carbon capture and storage (CCS). Ze sluiten zich hiervoor aan bij Porthos, het project waarbij een openbare infrastructuur voor CO2-opslag in de haven wordt installeert.

Compressor en pijpleiding

Daarvoor moet onder andere een compressor en pijpleiding aangelegd worden dwars door de haven naar het gasveld dat 25 kilometer uit de kust ligt. De voorbereidingen voor de aanleg zijn nu in volle gang.

Lees ook:

Om zeker te weten dat er straks voldoende vraag is naar transport en opslag van CO2, hoopte Porthos (een samenwerking van Gasunie, EBN en Havenbedrijf Rotterdam) op toezeggingen van omliggende bedrijven. Die zijn er nu.

Subsidie

Het vooronderzoek kost enkele tientallen miljoenen. Porthos kreeg hiervoor een subsidie van Brussel van € 6,5 mln en betaalt de rest zelf. De vier bedrijven zullen ook eigen vooronderzoek moeten doen, om te kijken of en hoe ze de CO2 uit hun schoorstenen af kunnen vangen en transporteren naar de pijpleidingen van Porthos.

De afspraak is in principe vrijblijvend; de bedrijven kunnen op elk moment uitstappen tot de beslissing wordt genomen om de pijpleiding daadwerkelijk aan te leggen in 2021. "Maar dit soort investeringen is zo groot, dat doe je niet als je er niet mee door wilt gaan," vertelt Sjaak Poppe, woordvoerder van Porthos.

Onzekerheid

Toch is er nog best wat onzekerheid over het project. Ten eerste zullen de kosten voor de openbare infrastructuur (€ 400-500 mln) betaald moeten worden. "Daarvoor hopen we op een subsidie uit Brussel. De Europese Unie gaf ons al enkele miljoenen voor het vooronderzoek, dus we hebben goede hoop", aldus Poppe. Elke subsidie uit Brussel maakt dat het tarief voor transport en opslag dat bedrijven moeten betalen lager wordt.

Lees ook:

Maar om de businesscase ook voor de bedrijven rond te maken, is de zogenoemde SDE++-regeling nodig. Deze helpt bedrijven om het verschil tussen de prijs van CO2 en de kosten voor CCS op te vangen. In de nabije toekomst komt er waarschijnlijk een CO2-belasting, waardoor het uitstoten meer geld gaat kosten. Maar de kosten voor uitstoot zullen lager liggen dan de huidige prijs voor de opslag van CO2, zo'n 60 tot 80 euro per ton.

Geen ultieme oplossing

Poppe benadrukt dat CCS een tijdelijk oplossing is. In het Klimaatakkoord staat dat CO2-opslag op korte termijn nodig is om de klimaatdoelen te halen, maar de daadwerkelijke energietransitie naar duurzame productie niet in de weg mag staan. "Dit is niet de ultieme oplossing voor het klimaatprobleem. Maar we kunnen het ons niet veroorloven om dit niet te doen."

De vier bedrijven zijn van plan om gezamenlijk 2 miljoen ton CO2 per jaar op te slaan. Ter vergelijking: alle bedrijven (inclusief kolencentrales) in de haven stoten samen 26 miljoen ton CO2 uit.

Lees ook:

Bron: Porthos | Beeld: Porthos