30-12-2017 11:47 | Door: Chris Thijssen

Van het eerste geluidsscherm met geïntegreerde zonnecellen tot het eerste ‘verticale bos’. Welke bedrijven en andere partijen behaalden in 2017 de primeurs en durfden te pionieren? DuurzaamBedrijfsleven zet de opvallendste voor je op een rijtje.

Geluidsscherm met geïntegreerde zonnecellen

In Pijnacker-Nootdorp is het eerste geluidsscherm met geïntegreerde zonnecellen in gebruik genomen (zie header-foto). Dit scherm levert energie op voor tien huishoudens en is een initiatief van de Gemeente Pijnacker-Nootdorp, de provincie Zuid-Holland en bouwbedrijf BAM. Geluidschermen met zonnepanelen bestaan al langer, maar volgens BAM werden zonnecellen niet eerder volledig in het glas geïntegreerd.

Haantjesvlees bij Lidl

Supermarktketen Lidl startte dit jaar met de verkoop van haantjes, afkomstig van legkippen. Hiermee voorkomt de retailer dat de haantjes direct na hun geboorte worden vergast. De haantjes zijn afkomstig uit de nieuwe Kipster-boerderij in Limburg. De stal is ontworpen met de nieuwste technieken op het gebied van milieu, waarbij dierenwelzijn voorop staat. Lees hier ook het interview met Ruud Zanders, een van de initiatiefnemers van Kipster.

Parkeergarage die fijnstof afvangt

Eindhoven startte in 2017 ’s werelds eerste proef met afvangen van fijnstof in een parkeergarage. Via parkeergarageventilatie worden fijnstof en roet uit de stadslucht gereinigd. Niet eerder werd in de openbare ruimte van een stad wetenschappelijk onderzoek gedaan naar het op grote schaal reinigen van stadslucht. De primeur is te danken aan een samenwerking van de Technische Universiteit Eindhoven (TU/e), milieu-innovatiebedrijf ENS Urban, de gemeente Eindhoven en Air Liquide.

Mobiele, hybride hijskraan

De Nederlandse hijskraanfabrikant Spierings heeft een hybride mobiele hijskraan gebouwd. De mobiele hijskraan is volledig elektrisch en is daarmee de eerste in zijn soort. De hijskraan wordt tijdens werkzaamheden aangesloten op netstroom. Daardoor is de kraan volgens Spierings emissievrij en maakt deze weinig geluid. De hijskraan kan daarnaast de stad in- en uitrijden op elektriciteit afkomstig uit een lithium-ion-accupakket. Op de snelweg maakt de kraan gebruik van een kleine dieselmotor.

Rijksmuseum scoort wereldwijd

Het Rijksmuseum ontving onlangs een Breeam-NL In-Use-duurzaamheidscertificaat met een Excellent-beoordeling. Dit is de op een na hoogste score van Breeam. Daarmee is het Rijksmuseum naar eigen zeggen het eerste museum ter wereld dat vier sterren voor duurzaamheid ontvangt. Het Rijksmuseum scoort vooral goed op waterbeheer, energie en afval. Daarnaast zijn het onderhoudsniveau van het gebouw en de installaties positief beoordeeld.

Hoogspanningskabels in de grond ‘ritsen’

In september introduceerde netbeheerder Tennet samen met bouwconcern BAM een nieuwe innovatie voor de aanleg van ondergrondse hoogspanningskabels. Met deze techniek wordt de grond als het ware opengeritst, door middel van een ploeg. Vervolgens worden de hoogspanningskabels erin gelegd en wordt de grond weer dichtgeritst. Op deze manier kan 1 kilometer kabeltracé (bestaande uit zes kabels) binnen een week worden aangelegd. Een stuk sneller dan de zes weken die het proces in het verleden nog weleens in beslag nam.

duurzaam primeur

Verticaal bos in Utrecht

Het gebouw staat er nog niet, maar naar verwachting krijgt Utrecht in 2022 het eerste ‘verticale bos’ van Nederland. Het gebouw, een ontwerp van de Italiaanse architect Stefano Boeri, is voorzien van bomen en moet het klimaat in de stad verbeteren. De architect, die wordt gezien als de uitvinder van het zogenoemde ‘Bosco Verticale’, ontwierp eerder vergelijkbare gebouwen voor de steden Milaan, Lausanne en Nanjing.

Of Utrecht daadwerkelijk de eerste stad in Nederland wordt met een verticaal bos is nog even afwachten. Onlangs kondigde woningcorporatie Sint Trudo aan ook een woontoren van Boeri in Eindhoven te willen bouwen. Volgens het Eindhovens Dagblad heeft Sint Trudo 'goede hoop eerder klaar te zijn' dan Utrecht.

Cementloze rotonde in Enschede

Enschede heeft onlangs de eerste cementloze rotonde op een provinciale weg in Europa gekregen. Het cement, dat normaal gesproken wordt gebruikt bij de aanleg van rotondes, is in dit project volledig vervangen door geopolymeer. Bij de productie van geopolymeren komt minder CO2 vrij dan bij de productie van cement. Daarnaast leidt gebruik van geopolymeer tot minder scheurvorming, een hoge mate van zuurbestendigheid en een goede hechting van de wapening.

Openbaar en slim laadplein

In samenwerking met Allego heeft Arnhem als eerste gemeente in Nederland een openbaar en slim laadplein in gebruik genomen. Het plein biedt ruimte voor zestien elektrische auto’s, die tegelijkertijd kunnen opladen. Het laadplein is in staat om de elektriciteitsvraag van de verschillende auto’s slim af te stemmen. Het laadplein dient daarnaast als pilot voor het zogeheten gebalanceerd laden, waarbij wordt onderzocht hoe dure pieken in energieverbruik kunnen worden vermeden.

Elektrische fiets op waterstof

Het Franse Pragma Industries had in 2017 ook een primeur te pakken: een elektrische fiets op waterstof die beschikbaar is voor consumenten. De zogeheten Alpha electric bike heeft een imposante actieradius van 100 kilometer op een volle tank. Het tanken neemt daarnaast slechts twee minuten in beslag.

Of de elektrische fiets van Pragma Industries net zo duurzaam is als een conventionele elektrische fiets is nog maar de vraag. Het lijkt in eerste instantie een omslachtig verhaal. Zo vergt de productie van waterstof door middel van elektrolyse veel elektriciteit, terwijl die ook direct kan worden gebruikt voor het opladen van een elektrische fiets.

Header-foto: Gemeente Pijnacker-Nootdorp, In tekst-foto: GREGORIO KOJI / SHUTTERSTOCK.COM