30-08-2018 11:00 | Door: Rianne Lachmeijer

Niet alleen Nederland, maar ook andere landen die het Klimaatakkoord van Parijs ondertekenden staan voor een grote opgave: verduurzaming van verouderd vastgoed. In een grensoverschrijdende samenwerking ging BAM op zoek naar een schaalbare businesscase en presenteert de energieneutrale wijk in Woerden.

“Dit soort projecten is precies wat we als Europa nodig hebben om de doelstellingen voor 2050 te bereiken”, zei Haitze Siemers Directorate-General Renewables, Research and Innovation, Energy Efficiency van de Europese Commissie tijdens de bekendmaking van de resultaten van het Europese programma REnnovates. Het project kwam tot stand met Europese subsidie in het kader van Horizon 2020.

Onderdeel van het project waren initiatieven in België, Polen en Spanje. In Nederland gaat het om 249 bestaande huurwoningen in Heerhugowaard, Soesterberg/Soest en Woerden die zijn getransformeerd naar aardgasloze nul-op-de-meter woningen. Zo zijn in Woerden duurzame componenten toegevoegd zoals een isolerende ‘schil’, PV-panelen op het dak en een wijkbatterij.

Lees verder: Geen gasaansluiting meer voor Woerdense woningen na renovatie

Slimme, energieneutrale wijk

De gerenoveerde woningen maken nu deel uit van een slimme wijk. Door slimme sturing met warmtepompen en het opvangen van opwekpieken met accu’s, is het voor de netbeheerder mogelijk om kostbare investeringen ten behoeve van capaciteit op het elektriciteitsnetwerk te minimaliseren of soms zelfs te voorkomen. De woningen leveren nu energie op in plaats van dat zij energie verbruiken: 120 procent, stelt Dennis van Goch, projectmanager Innovatie bij BAM in zijn presentatie.

Volgens Van Goch kunnen de resultaten van componenten uit het complete REnnovates-programma opgeschaald worden naar zo’n 40 miljoen Europese woningen.

Lees ook: Bam maakt werkt van aardgasvrij met Nul op de meter-complex

Betere businesscase voor verduurzaming 

Een van de doelen van het innovatietraject REnnovates was om een betere businesscase te bereiken voor de renovatie van deze sociale huurwoningen door energiesturing ook actief onderdeel te laten zijn van het verduurzamingsconcept. “Als het je lukt in de sociale huursector, dan krijgt je het overal voor elkaar”, legt Joost Nelis directeur BAM Bouw en Vastgoed Nederland uit.

Door bijvoorbeeld prefabricatie van de gevels kon BAM kosten besparen. Daarnaast was optimalisatie van het energieverbruik noodzakelijk. De huurders komen per maand niet duurder uit, omdat de maandelijkse energierekening wordt vervangen door een ‘energy performance fee’. Dit betekent dat huurders nog steeds een maandelijks bedrag betalen, ondanks dat hun energierekening in de praktijk nul of zelfs negatief is. 

‘Slimme, energieneutrale wijk technisch haalbaar’

“De belangrijkste conclusie uit ons onderzoek is dat slimme, energieneutrale wijken technisch haalbaar zijn. Met aangepaste wet- en regelgeving die voorziet in flexibele energieprijzen is onze business case in Nederland sluitend te maken,” aldus Van Goch.

Toch zijn er nog hindernissen. Zo is de balans tussen de energieleverende huizen en het energienet nog niet optimaal. Ook de samenwerkingspartners zijn zich bewust van de opgaven die er nog liggen. Zij zetten in diverse verbanden de samenwerking voort.

Samenwerkingspartners

Het REnnovates-project is in 2015 gestart door BAM als uitbreiding van het innovatieprogramma de Stroomversnelling. De Europese Unie heeft destijds een projectsubsidie van € 5 miljoen beschikbaar gesteld vanuit Horizon 2020.  

Het consortium omvat naast BAM, het Poolse bouwbedrijf Mostostal, het Spaanse bouwbedrijf Mondragon, netbeheerder Stedin, de Vlaamse onderzoeksorganisatie VITO/EnergyVille, de Vlaamse specialist op het gebied van ‘smart grids’ Enervalis en het Vlaamse Belfius Bank. Daarnaast zijn de Finse start-up MassiveCell Technologies die innovatieve batterijsystemen bouwt en het Duitse KEO, een elektronicafirma die zijn communicatiestandaard EEBus bij het project betrokken.

Lees verder: Interview Martijn Smitt, BAM Infra: “Gewoon normaal doen tegen elkaar”

Bron: BAM | Afbeelding: BAM