22-05-2019 16:35 | Door: Bas Joosse

Bij de verkiezingen voor het Europees Parlement doen donderdag zestien Nederlandse partijen mee. Binnen Europa werken zij samen met partijen uit andere landen met dezelfde standpunten. Maar wat zijn de standpunten eigenlijk? We zetten per partij enkele punten op het gebied van klimaat en duurzaamheid op een rijtje.

De invloed van Europa reikt ver: van hoe recht een komkommer moet zijn tot hoeveel CO2 een nieuwe auto uit mag stoten.  Ook besloot 'Brussel' in de afgelopen vijf jaar onder andere dat er een verbod komt op wegwerpplastic, dat auto's zuiniger moeten worden en dat er werk gemaakt moet worden van een circulaire economie.

Deze week worden in heel Europa verkiezingen gehouden; de Europarlementariërs die we nu kiezen, vertegenwoordigen ons tot 2024. Bij bijna alle partijen die op de kieslijst staan, komt duurzaamheid wel naar voren. Een overzichtje van enkele standpunten, op willekeurige volgorde per partij.

PvdA

De PvdA wil duurzaam vervoer stimuleren. De partij noemt hogesnelheidstreinen en de hyperloop als reële alternatieven voor korte vluchten. Ook moeten de klimaatdoelstellingen verder aangescherpt worden. De PvdA wil dat de huidige doelstelling van 40 procent minder CO2-uitstoot in 2030 aangescherpt wordt naar 55 procent in 2030. 

GroenLinks

GroenLinks pleit voor een groen Europa, waar schone energie de boventoon voert. Ook wil de partij dat er een Europees spoorplan komt, waarmee alle hoofdsteden van lidstaten rechtstreeks en snel met elkaar verbonden worden. Vliegen over korte afstanden moet hiermee ontmoedigd en uiteindelijk uitgebannen worden.

Het wetenschappelijk bureau van de partij concludeerde vlak voor de verkiezingen in een quickscan dat de Europese Unie ervoor kan zorgen dat de CO2-uitstoot met 100 procent gereduceerd wordt. Of dat ook gebeurt, hangt deels af van de verkiezingsuitslag.

SP

Als het aan de SP ligt worden de kerncentrales in Borssele en België zo snel mogelijk gesloten, omdat Europa moet draaien op 100 procent duurzame energie. Ook wil de partij een CO2-beprijzing 'die daadwerkelijk prikkelt tot het vermnideren van de uitstoot'. Het principe 'de vervuiler betaalt' is daarbij leidend. Woningcorporaties moeten hun bestaande woningen verduurzamen tot energielabel B in 2021.

Lees ook: CO2-belasting of beprijzing: zo kan het eruit zien

VVD

De VVD ziet kansen voor Nederland in de omslag naar een duurzame econoimie. "Wij kunnen leidend zijn en nieuwe technologieën exporteren", stelt de partij. Europees moet er geïnvesteerd worden in grootschalige projecten voor duurzame energie en het hergebruik van grondstoffen. De CO2-prijs moet omhoog door het ETS-systeem te hervormen. Ook pleit de partij, net als de PvdA en de Partij voor de Dieren, voor een hoger CO2-reductiedoel in Europa. 

Forum voor Democratie

Forum voor Democratie onderscheidt drie doelstellingen als het gaat om klimaat. Eén daarvan is dat Nederland zich terugtrekt uit het Klimaatakkoord van Parijs. De partij stelt dat de afspraken uit 2015 Nederland 'gemakkelijk zo'n € 1.000 miljard gaan kosten'. Er moet geïnvesteerd worden in innovatie, bijvoorbeeld naar thorium en ondertussen moet Nederland 'gewoon doorgaan met fossiel, net als de rest van de wereld'.

CDA

Het CDA wil dat de Europese energievoorziening zo snel mogelijk CO2-vrij wordt. Europa is op dit moment voor een groot deel afhankelijk van gas uit Rusland en olie uit het Midden-Oosten, stelt de partij. Om die afhankelijkheid te verminderen, moeten onder andere meer LNG-terminals ontwikkeld worden. De partij pleit er ook voor om in sommige sectoren doelen voor broeikasgasreductie op Europees niveau op te stellen. De landbouw kan zo'n sector zijn. De prijs van CO2 moet 'effectief' worden, of dat hoger of lager betekent, wordt niet gespecificeerd.  

Christenunie/SGP

In Europa werken de Christenunie en SGP samen. De partijen geven prioriteit aan het behoud van biodiversiteit, maar ook aan het terugdringen van het fossiele energieverbruik. Eriopa moet hierbij initiatieven stimuleren die dat mogelijk maken. De partij wil dat de CO2-heffing een bodemprijs krijgt.

De Groenen

De partij wil dat het gebruik van fossiele brandstoffen op 'middellange termijn' beëindigd wordt. Energiebedrijven daarnaast verplicht worden om de CO2 die zij uitstoten, af te vangen en op te slaan. De prijs van de Europese emissierechten moet omhoog. De partij noemt de uitbreiding van kernenergie bespreekbaar, maar alleen als het radioactieve afval binnen Nederland wordt opgeslagen.

PVV

De PVV noemt in het verkiezingsprogramma het woord duurzaamheid of klimaat niet; de partij pleit voor een Nederlands vertrek uit de Europese Unie en uit de euro.

50Plus

Voor 50Plus is duurzaamheid en milieubeleid één van de kerntaken van de EU. De CO2-reductie moet omhoog naar 55 procent en er moet een Europese duurzaamheidstoeslag komen op vliegtickets. De opbrengst van die toeslag moet gebruikt worden voor natuurherstel. Qua energie wil de partij dat de Europese Unie zich actief gaat inzetten om nieuwe energiebronnen als kernfusie en waterstof te ontwikkelen.

D66

Voor D66 zijn er zes prioriteiten in Europa. Schone energie en een schoon Europa met snelle verbindingen worden daarbij als eerste twee genoemd. De partij wil de CO2-uitstoot terugbrengen en ervoor zorgen dat er geïnvesteerd wordt in de energietransitie. Als het aan de partij ligt, wordt de verkoop van voertuigen met een verbrandingsmotor vanaf 2030 verboden. Ook moeten energie- en brandstofprijzen geharmoniseerd worden. 

Denk

Denk pleit voor een groter aandeel van duurzame energie; in 2030 moet dit op 40 procent liggen stelt de partij. De kosten voor het klimaat- en energiebeleid moeten gedragen worden door grote bedrijven in rijke landen.

Jezus Leeft

De partij wil uit de Europese Unie, omdat de EU 'handen met geld kost'. 

Partij voor de Dieren:

De Partij voor de Dieren stelt een nog ambitieuzer CO2-reductiedoel dan andere partijen: in 2030 moet de uitstoot met 65 procent verminderd zijn. De partij wil af van het ETS-systeem waarin emissierechten verhandeld kunnen worden. Europa moet meer inzetten op een duurzame energievoorziening: in 2030 wordt 60 procent van de energie duurzaam opgewekt. Ook moet er minder energie verbruikt worden; de partij pleit voor een energiebesparing van 50 procent. Bij een duurzame energievoorziening is geen plaats voor biomassa of biobrandstoffen. 

Feiten over de verkiezingen:

  • Er zijn 705 zetels beschikbaar
  • Daarvan gaan er 29 naar Nederlandse kandidaten
  • In heel Europa zijn er ongeveer 375 miljoen stemgerechtigden
  • De verkiezingen duren tot en met zondag 26 mei

VandeRegio/PiratenPartij:

De regionale partij vandeRegio en de PiratenPartij schrijven in hun programma weinig over duurzaamheid. VandeRegio wil meewerken in het zoeken naar oplossingen die de afspraken van Parijs realiseren en ziet ook wel iets in een Green New Deal, waarbij de komende tien jaar 500 miljard wordt uitgegeven om de CO2-uitstoot te halveren en om te investeren in werkgelegenheid.

Volt Nederland 

De nieuwe partij Volt Nederland wil dat er Europees geïnvesteerd wordt in de ontwikkeling van duurzaam verpakkingsmateriaal en in duurzame manieren van afvalverwerking. De partij wil een EU-brede CO2-belasting invoeren, waarbij de vervuiler betaalt. Ook moet groen en energiezuinig vervoer van personen en goederen gestimuleerd worden.

Stemwijzers

Online zijn diverse stemwijzers te vinden. Naast de bekenden als Kieskompas en Stemwijzer is er bijvoorbeeld ook een stemwijzer voor de toekomst.

Bronnen: PvdA, Volt, GroenLinks, CDA, VVD, Partij voor de Dieren, SP, PVV, D66, Jezus Leeft, 50Plus, Denk, vandeRegio/PiratenPartij, Forum voor Democratie, De Groenen, Christenunie/SGP, ProDemos | Afbeeldingen: Adobe Stock